ΘΕΣΣΑΛΙΑ

ΤΡΙΚΑΛA

ΙΣΤΟΡΙΑ ΔΙΑΔΡΟΜΕΣ & ΑΞΙΟΘΕΑΤΑ

ΕΛΑΤΗ – ΠΕΡΤΟΥΛΙ – ΝΕΡΑΙΔΟΧΩΡΙ – ΠΥΡΡΑ – ΔΕΣΗ – ΑΓ. ΝΙΚΟΛΑΟΣ

ΔΡΟΣΟΧΩΡΙ – ΚΛΕΙΝΟΒΟΣ    

Κείμενο - Διαφάνειες: Άγγελος Σινάνης e – mail: Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.

© Νοέμβριος 2006 

Αξίζει να δείτε

Πέτρινο γεφύρι Πύλης ή Αγίου Βησσαρίωνα

Διαβαίνοντας τα στενά της Πύλης (Πόρτα) ένας δροσερός ποταμός, ειδικά τον χειμώνα, σας υποδέχεται. Ο Πορταϊκός ή Πορτιάτης ποταμός και το μονότοξο πέτρινο γεφύρι της Πόρτας στέκει εκεί αγέρωχο χτισμένο το 1514, επί τουρκοκρατίας, με την φροντίδα του Αγίου Βησσαρίωνα, απ’ όπου έλκει την δεύτερη ονομασία του, και την τέχνη Ελλήνων μαστόρων. Μοναδικό γεφύρι στην περιοχή έως το 1936 που κατασκευάστηκε η παρακείμενη γέφυρα Κονδύλη, ήταν η μοναδική οδός επικοινωνίας, όπου μέσω της πλαγιάς του Κόζιακα διευκόλυνε τις συνηθισμένες εποχιακές μετακινήσεις αγαθών, ανθρώπων, κοπαδιών, στα χωριά ολόκληρου του ορεινού όγκου, ως πέρα, στα χωριά του Ασπροπόταμου και την Ήπειρο 

Ναός Πόρτα Παναγιά

Απέναντι από την Πύλη βρίσκεται ο μικρός, στις μέρες μας, οικισμός Πόρτα Παναγιά που είχε ιδρυθεί κατά τους Βυζαντινούς χρόνους, γνωστή στους λογίους με την ονομασία «Μεγάλαι Πύλαι» ενώ ο λαός τον έλεγε Μεγάλη Πόρτα. Εδώ, σε αυτή την μικρή γωνιά, βρίσκεται ένα από τα σπουδαιότερα βυζαντινά μνημεία στον Ελλαδικό χώρο. Ο ναός (δηλ. το καθολικό της Μονής Παναγίας της Ακαταμαχήτου) της Πόρτα – Παναγιάς γνωστή και με την επωνυμία «Παναγία των Μεγάλων Πυλών».  

Ως κτήτορας σημειώνεται ο σεβαστοκράτορας Θεσσαλίας και Νέων Πατρών (Υπάτη) Ιωάννης Ι. Άγγελος Κομνηνός ο Δούκας (1266/7 – 1289/90), που ανοικοδόμησε την μονή της Ακαταμαχήτου Θεοτόκου το 1283, σε θέση αρχαίου ιερού της Αθηνάς, από το οποίο πήρε το όνομά του το φρούριο του Αθήναιου στην θέση «Πύργος» του γειτονικού βουνού Ιτάμου. Η  τρίκλιτη σταυρεπίστεγη βασιλική, με σπάνιας τέχνης, ψηφιδωτά και μαρμάρινο τέμπλο, που ανήκει στους χρόνους ιδρύσεως του ναού, έχει κηρυχθεί, (ΦΕΚ 68/Α/1921 & 352/Β/31-5- 1967) ως προέχον βυζαντινό αλλά και ιστορικό μνημείο. Στους χρόνους του βυζαντίου αποτελούσε το κέντρο πλούσιας σταυροπηγιακής μονής με σπουδαία περιουσία τόσο σε κειμήλια, όσο και σε κτήματα σε πολλά μέρη της Θεσσαλίας.  

Το 1854 – 5 ο ναός έπαθε μεγάλες ζημιές από σεισμό ή πυρκαγιά με αποτέλεσμα να πέσει η θολωτή στέγη του μεσαίου κλίτους. Τον Οκτώβριο του 1980 πυρκαγιά, με τα σημάδια να φαίνονται ακόμα, κατέστρεψε μεγάλο μέρος των εξαίρετων τοιχογραφιών του εξωνάρθηκα. Οι ολόσωμες ψηφιδωτές εικόνες του Χριστού (αριστερά) και της Θεοτόκου (δεξιά), κατασκευάστηκαν πιθανώς το 1285 από τον ίδιο τεχνίτη που φιλοτέχνησε τα ψηφιδωτά του τρούλου του ναού της Παρηγορίτισσας της Άρτας και είναι αντίθετα από ότι συνήθως τοποθετούνται στους ναούς μας. 

Μονή Αγίου Βησσαρίωνα

Στην περιοχή γύρω από την Πύλη υπάρχουν πολλά επισκέψιμα μνημεία, από τα οποία ξεχωριστή θέση στις καρδιές των κατοίκων έχουν τα δύο μοναστηριακά συγκροτήματα. Στα νότια, δύο μόλις χλμ. πάνω σε ένα ολόδροσο μπαλκόνι του Ίταμου βρίσκεται το γυναικείο μοναστήρι της Γκούρας (1743), με την θαυματουργή εικόνα της Κοίμησης Της Θεοτόκου. Στα βόρεια, σε πέντε χλμ. υπάρχει το ιστορικό  ανδρικό μοναστήρι της Ιεράς Μονής Δουσίκου Πύλης ή  Αγίου Βησσαρίωνα. Η φρουριακή κατασκευή του υποβάλει τους επισκέπτες, την προσοχή των οποίων ελκύει η παλιά είσοδος με την ανασυρόμενη σπαστή ξύλινη σκάλα. Μόλις έξι μοναχοί, ο καθείς υπεύθυνος για το διακόνημά του, το ιστορικό μοναστήρι - μνημείο - συνεχίζει την πλούσια κοινωνική και φιλανθρωπική του δράση.  

Το τεράστιο τριώροφο κτιριακό συγκρότημα που μοιάζει με  φρούριο, με τα 366 κελιά που διέθετε στο παρελθόν - όσες οι μέρες του χρόνου αναφέρει η παράδοση -  ιδρύθηκε το 1527 από τον Μητροπολίτη Λαρίσης -  Άγιο μετέπειτα Βησσαρίωνα (1490 – 1540), που γεννήθηκε στον οικισμό Πόρτα Παναγιά. Στην Ι. Μονή ο επισκέπτης έχει την δυσεύρετη ευκαιρία να θαυμάσει αγιογραφίες του 1557 δημιουργήματα κρητικής σχολής από τον  αγιογράφο Τζιόρτζη. Το μοναστήρι βομβαρδίστηκε το 1943 από τα στρατεύματα κατοχής και μεγάλο μέρος από τα κτίρια έπαθαν σοβαρές ζημιές οι οποίες αναστηλώθηκαν με επιτυχία, τα τελευταία χρόνια.  

Δάσος Περτουλίου – Λιβάδια Περτουλιώτικα

Η επίσκεψη στο διάσημο Δάσος Περτουλίου και στα λιβάδια του, είναι κάτι που όλοι οι επισκέπτες της περιοχής πραγματοποιούν. Το Πανεπιστημιακό Δάσος Περτουλίου είναι ιδιοκτησία του Δημοσίου, και η νομή του έχει παραχωρηθεί στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης από το 1934 (Ν. 6320). Θεμελιωτής της παραχώρησης ήταν ο φωτισμένος καθηγητής Δασολογίας και Πρύτανης του Α.Π.Θ. αείμνηστος Αναστάσιος Οικονομόπουλος, ο οποίος με προσωπικές του ενέργειες κατάφερε να παραχωρηθεί το δάσος για λόγους εκπαιδευτικούς, έρευνας, και πρότυπης δασικής εκμετάλλευσης στο Πανεπιστήμιο.  

Σήμερα, εκτός από την πρακτική εκπαίδευση των φοιτητών του τμήματος δασολογίας και φυσικού περιβάλλοντος, η ύπαρξη του δάσους είναι από τους βασικούς συντελεστές, στην ανάπτυξη της περιοχής, κι’ ας μην φαίνεται με την πρώτη ματιά. Τα ανταποδοτικά άμεσα έσοδα από την χρήση του, φτάνουν τα 400.000 ευρώ (2006 – 2007) τα οποία επιστρέφουν στην περιοχή με τη μορφή μισθοδοσίας, (εργατικά, δασεργάτες, υπάλληλοι του δασαρχείου κ.α.). Τα έμμεσα έσοδα, επίσης συμβάλουν ολοένα και περισσότερο στην ήπια αξιοποίηση και ανάπτυξη της περιοχής, (άνοιγμα δασικών δρόμων για περιπατητές, χιονοδρομικό κέντρο, σαλέ, κυνηγητική περιοχή κ.α.). Μια απέραντη, καταπράσινη όλο το χρόνο έκταση, 33.000 χιλ. στρ. με αδιαπέραστη πολλές φορές πυκνή βλάστηση, φυσικές πηγές, που διαρρέετε από πεντακάθαρα νερά, σχηματίζοντας μικρά πεντακάθαρα ρυάκια αλλά και μεγαλύτερα ρέματα, εποχιακές λιμνούλες, δημιουργώντας ένα αξεπέραστης ομορφιάς τοπίο που δύσκολα η μνήμη σας θα ανακαλέσει κάτι παρόμοιο.  

Στα λιβάδια Περτουλίου, ένα αλπικό τοπίο στα 1.180 μ., έκπληξη για τον επισκέπτη, υπάρχουν αρκετές δυνατότητες για χαλάρωση ή αντίστοιχα για άθληση (8,3 χλμ. από Ελάτη). Άλογα ή Αγελάδες βόσκουν ελεύθερα σε αυτόν τον επίγειο παράδεισο ενώ τα πιτσιρίκια γεμίζουν απορίες και όλο ρωτούν να μάθουν τις λειτουργίες που δίνουν ζωή σε όλα αυτά που αντικρίζουν, ίσως, για πρώτη φορά. Οι μεγαλύτεροι έχουν μοναδικές ευκαιρίες για βόλτες με άλογα στα μονοπάτια του ελατόδασους, ανεξάντλητους περιπάτους στους δασικούς δρόμους, μεζέδες και snowmobile στο ‘’Κερκέτιο’’ ή στο σαλέ που διαχειρίζεται με συνέπεια η κοινοπραξία της Νομαρχίας Τρικάλων και ο Δήμος Αιθήκων. Μια από τις σημαντικότερες πολιτιστικές εκδηλώσεις που γίνονται στα λιβάδια Περτουλίου, είναι το ετήσιο Αντάμωμα των Σαρακατσάνων, κάθε χρόνο, το τελευταίο σαββατοκύριακο του Ιουνίου. Δασαρχείο Περτουλίου 2434091207. 

Γεφύρι Χατζηπέτρου στο Νεραιδοχώρι

Το γεφύρι του Χατζηπέτρου ‘’στην Σμίξη’’, σύμφωνα με προφορικές μαρτυρίες χτίστηκε γύρω στο 1750, με χρηματοδότηση του αρχιτσέλιγκα και προεστού του Ασπροποτάμου Γούσιου Χατζηπέτρου. Βρίσκεται κοντά στον αγροτικό δρόμο που ενώνει το Δημ. Διαμέρισμα Νεραϊδοχωρίου με την Πύρρα. Δύο σχεδόν χλμ. μετά την κάτω πλατεία του χωριού ακριβώς στο νέο τσιμεντένιο γεφύρι, απ’ όπου περνάει ο δρόμος, να πάτε αριστερά. Περάστε το ποτάμι Κόρμπου και τον παλιό νερόμυλο ακολουθώντας (ευθεία) την κοίτη του Περτουλιώτικου ρέματος. 

Σε τριακόσια, περίπου, μέτρα το βλέπετε στα δεξιά σας. Είναι μονότοξο με άνοιγμα τόξου 17,60 μέτρα, και πλέον χρησιμοποιείται μόνο από τους φυσιολάτρες αφού το στενό μονοπάτι συνεχίζει, περνάει το περίφημο καλντερίμι «Σκάλα Κόρμπου ή Χατζηπέτρου» καταλήγοντας στον κεντρικό αγροτικό δρόμο που ενώνει την περιοχή Κόρμπου με το Νεραϊδοχώρι και την Πύρρα.  

Άγιοι Απόστολοι Κλεινοβού

Αρκετοί επισκέπτες της ευρύτερης περιοχής Ελάτης - Περτουλίου εκδράμουν στα Μετέωρα οδηγώντας στην συντομότερη διαδρομή που ξεκινά λίγο μετά το χιονοδρομικό κέντρο. Εκεί, υπάρχουν πινακίδες ‘’προς Χρυσομηλιά – Καλαμπάκα’’. Με μια μικρή παράκαμψη (μόλις 7 χλμ.) δείτε τον θαυμάσιο και ιστορικό ναό της Μονής των Αγίων Αποστόλων κοντά στον Κλεινό (Κλεινοβό) Καλαμπάκας. Ο ναός βρίσκεται 2 χλμ. από το χωριό και κατόπιν συνεννόησης με τον ιερέα (παπαγιώργης Σαμαράς 2432096344) μπορείτε να μπείτε στο εσωτερικό του καθολικού. 

Εκεί θα δείτε από κοντά τοιχογραφίες του Σαμαριναίου ζωγράφου Μιχαήλ Αναγνώστη Δημητρίου και την περίφημη επιγραφή που βρίσκεται πάνω από το άνοιγμα της εισόδου. Χαρακτηρίζεται μοναδική στον ελληνικό και βαλκανικό χώρο από το γεγονός ότι είναι τρίγλωσση: «ελληνικόν», στη λόγια και επίσημη εκκλησιαστική γλώσσα, «απλούν», στη δημοτική κοινή της εποχής, και «βλάχικον», με ένα σύστημα με βάση το ελληνικό αλφάβητο, εμπλουτισμένο με διακριτικά σημεία για την απόδοση των φθόγγων της βλάχικης γλώσσας. Η διαδρομή μέχρι τον ναό γίνεται εύκολα και με τα πόδια, ενώ ο χώρος γύρω του είναι ιδανικός για κατασκήνωση αφού υπάρχει και κρήνη. 

Thursday the 23rd. . Joomla 3.0 templates. All rights reserved.